|
MOTOR
BİLGİSİ
Yakıttan
elde ettiği ısı enerjisini mekanik enerjiye çeviren makinalara motor
denir.
Yakıtlarına
göre motorlar, Dizel-Benzin-LPG li olmak üzere ayrılırlar. Benzinli
motorun yakıtı benzin; Dizel motorun yakıtı Mazot (motorin); LPG'li
motorun yakıtı ise LPG gazıdır.
Silindir
diziliş şekillerine göre motorlar sıra tipi, v tipi, yıldız tipi,
boksör tipi şeklindedir.
Soğutma
sistemine göre motorlar, su soğutmalı ve hava soğutmalı diye ikiye
ayrılır.
Yanma
sistemine göre motorlar, içten yanmalı ve dıştan yanmalı diye ikiye
ayrılır. Araçlardaki motorlar içten yanmalı motorlardır. İçten yanmalı
motorlar ise, mazot, benzin ya da motorin yakarlar.
Motorlar,
çalışma zamanlarına göre, iki zamanlı ve dört zamanlı motorlar diye
ikiye ayrılır.
Benzinli motorlarda ateşleme, sıkıştırılmış benzin-hava karışımının
buji ile ateşlenmesi ile olur.
4
zamanlı motorlarda 4 zaman, sırası ile şöyledir: Emme, sıkıştırma,
ateşleme (veya genişleme; iş zamanı da denir), egzost.
Enjektörlerden
püskürtülerek ateşleme yapılan motorlarda yakıt olarak motorin kullanılır.
Katalitik konvertör kullanılan araçlarda yakıt olarak, kurşunsuz
benzin kullanılır.
Bir motorun bazı parçaları şunlardır: marş motoru, piston, segman,
piston kolu, silindir kapağı, supap kapağı, eme manifoltu, egzost
manifoltu, silindir gövdesi, silindir gömleği, karter, conta, külbütör,
emme supapı, ekzost supapı, supap iteceği, krank mili, kam mili,
volan dişlisi, eksantrik dişlisidir.
Dizel
motorda ise bunların dışında, mazot pompası (enjeksiyon pompası)
ve enjektör de bulunur.
Benzinli
motorlarda, üsttekilerin dışında karbüratör, benzin pompası, buji,
disribütör, bobin vardır.
Ateşleme
Sistemi
Benzinli motorun ateşleme siteminin bazı önemli parçaları şunlardır:Akü,
kontak anahtarı, endüksiyon bobini, distribütör, buji ile distribütör
içinde bulunan platin takımı, alçak yüksek gerilim kabloları kondansatör,
tevzii makarasıdır.
Bezinli
motorlarda bujinin görevi ateşlemeyi sağlamaktır. Benzinli motorlarda
bulunan distribütör' ün en önemli görevleri endüksiyon bobininden
gelen yüksek voltajı bujilere dağıtmanın yanı sıra, platin ve meksefe
yardımıyla yüksek voltajın oluşumunu sağlamak, ayrıca tevzii makarasıyla
da elektrik dağıtımını sağlamaktır.
Endüksiyon bobini aküden gelen voltajı 15.000 - 25.000 volta çıkarır.
Bujilere ateşleme sırasına göre akım dağıtan distribütördür. Motor
çalışmazken kontak anahtarı, ateşleme durumunda açık unutulursa
platin ya da bobin yanabilir.
Aracın belirli bir km.'sinden sonra bazı parçaları değişmelidir.
Bunlardan biri platin ve bujidir. Ateşleme sistemi ayarlarından
biri buji ayarı ve diğeri ise platin ayarı ile avans ayarıdır.
Platin meme yapmış ise meksefe (kondansatör) yanabilir. Platin meme
yaparsa zımparayla temizlenir.
Motorun
çalışması sarsıntılı ise, sebebi buji kablolarından birinin çıkmış
olması olabilir.
Benzinli bir motorda normal yanma olmamasının sebeplerinden biri
bujilerin normal ateşleme yapmaması,
bir
diğeri de platin ayarının bozuk olması ayrıca bujilerin kurum bağlanmış
olmasıdır.
Bujiler ayarsız ve aşınmış ise motor çekişten düşer.
Buji ayarları yanlış yapılmış bir aracın egzost dumanı siyahtır.
Motorun egzostundan siyah duman çıkması durumunda karışım oranı
da kontrol edilmelidir.
Yakıt
Sistemi
Benzinli motorun yakıt sisteminin parçalarından bazıları şunlardır:Yakıt
deposu, yakıt pompası, yakıt göstergesi, karbüratör, hava filtresi,
emme manifoltu.
Dizel
motorun yakıt sisteminin parçalarından bazıları şunlardır: yakıt
deposu, besleme pompası, mazot filtresi, enjeksiyon pompası, enjektör,
ısıtma kızdırma bujileri, yakıt göstergesi.
Hava
filtresinin görevi, karbüratöre giren havayı süzmek ve ve sessiz
emiş sağlamaktır. Hava filtresinin tıkanmasını önlemek için basınçlı
hava ile temizlemeliyiz. Öte yandan, hava filtresi tıkalı olan motor
zengin karışımla çalışır. Filtre yine de temzilenmeden motor hala
çalıştırılırsa motor boğulur.
Karbüratör,
emme manifoltu üzerindedir ve sadece benzinli motorlarda olur. Benzin-Hava
karışımını ayarlar. Karbüratörün karıştırma oranı 1/15'tir.
Jikle
devresinin görevi, soğuk havalarda motorun çabuk çalışmasını
sağlamaktır. Jikle devresi karbüratörde bulunur. Jikle kelebeği,
karbüratörün hava giriş deliği önünde bulunur.
Yağ
filtresi yağı süzer ve temizler.
Silindir
içindeki yanmış gazlar egzost manifoldu ile dışarı atılır.
Egzost
susturucusu, basınçlı olarak çıkan yanlış gazların sesini azaltır.
Eğer aracın egzostundan fazla ses çıkıyorsa susturucu patlak olabilir.
Supap
ayarı, en önemli motor ayarlarından biridir. Soğuk ve sıcak ayar
olarak ikiye ayrılır.
Bir
aracı kış şartlarına hazırlarken en önemli noktalardan biri hava
filtresini kışlık pozisyona almak ve otomatik jikle kışlık pozisyonuna
çevirmektir.
Araçta
yakıt ikmali yapılırken motor stop edilir.
Ayağımızı
gaz pedalından çeksek bile motorun hala çalışmasını sağlayan devre
rölanti devresidir.
Yakıtın
içinde toz-su-pislik vs. varsa motor tekleyerek çalışır.
Yakıt
sistemi ayarlarından biri rölanti ayarıdır.
Boğulmuş
bir motoru çalıştırmak için gaz pedalına sonuna kadar basılarak
marş yapılır.
Motor
ısınıca stop ediyorsa karbüratöre de bakılmalıdır.
Araç
kulanırken yakıt tasarrufu için Hava
filtresi temizlenmeli,
Karbüratör ayarları yapılmalı,
Jikle devresi açık unutulmamalıdır,
Rölanti yüksek olmamalıdır,
Eskimiş bujiler temizlenmeli,
Lastik hava basınçları normal olmalıdır,
Fren ayarlarının sıkı olmaması,
Uygun viteste gidilmesi,
Debriyaj kaçırması olmamalıdır,
Saatte 90/100 km hızın geçilmemesi
gerekmektedir.
Aracın
fazla yakıt yaktığını anlamak için eksozuna bakılır. Eğer egzost
rengi siyahsa fazla yakıt yakıyor olabilir.
Yağlama
Sistemi
Yağlama sisteminin parçaları: Karter-yağ
pompası,
Filtre,
Gösterge,
Seviye çubuğu,
Yağ kanallarıdır.
Motorda
yağın bazı görevleri: Sürtünmeyi azaltmak,
Aşınmayı önlemek,
Silindir ve segmanlar arası boşluğu doldurup sızdırmazlığı sağlamak,
Soğutmaya yardımcı olmak,
Aşınmadan dolayı oluşan pislikleri temizlemektir.
Karterin
önemli görevlerinden bazıları: Motor
bloğunun altını kapatmak ve yağa depoluk etmektir.
Araçta
motor yağı kontrol edilirken kontak anahtarı kapatılır ve 4-5
dakika beklenir. Yağ ölçümü yapılırken araç düz durumda olmalıdır.
Yağ seviyesi yağ çubuğuyla ölçülür, ve yağın seviyesi yağ çubuğunun
iki çizgisi arasında olmalıdır. Yağ seviyesi normalin çok altında
iken motor çalıştırılırsa motor ısınır ve yanar.
Motor
yağı değiştirilirken motor sıcak olmalıdır.
Motorlarda
genellikle 20-50 W numara motor yağı kullanılır. Motorun yağı karterin
altındaki tapa açılarak boşaltılır. Yeni motoryağı ise süpap muhafaza
kapağı üzerindeki kapaktan doldurulur.
Motor
yağı ve yağ filtresi belli km'lerde mutlaka değiştirilmelidir.
Motorda
yağ basıncı yoksa, yağ
yok,
filtre tıkalı,
yağ pompası arızalı,
ya da yağ müşiri arızalı olabilir.
Motorun
yağ eksiltmesinin sebeplerinden bazıları: Karter
contasnın yırtılması,
sekman ya da silindirlerin aşınması,
karterin delik olması,
tapadan yağ sızdırmasıdır.
Yağ
yakan motorun eksoztundan mavi duman çıkar.
Marşa
basılıp motor çalıştırıldığında yağ lambasının sönmesi gerekir.
Motor çalıştığı sürece yağlamanın olup olmadığı motor yağ göstergesinden
takip edilebilir.
Motor çalışırken yağ göstergesinde anormallik görülürse motor hemen
durdurulur.
Soğutma
Sistemi
Su ile soğutma sisteminin bazı parçaları: Radyatör,
Vantilatör,
Devir daim pompası,
Termostat,
Hararet (ısı) gösterici,
Hararet (ısı) müşiri,
İlave su kabı,
Fan motorudur.
Radyatör,
soğutma suyuna depoluk eder. radyatörün altında su boşaltma musluğu
vardır.
Termostat
silindir kapağı su çıkışındadır. Motorun sıcaklığını çalışma sıcaklığında
sabit tutar.
Devir
daim pompası vantilatör kayışından hareket alır. Radyatördeki soğuk
suyu su kanallarına yollar.
Hava
soğutmalı motoru, su soğutmalı motordan ayıran bir diğer özellik
hava soğutmalı motorda radyatör ve su pompasının olmamasıdır.
Vantilatör
kayışı V şeklindedir. Kayış gerginliği 1-1,5 cm civarında olmalıdır.
Vantilatör kayışı hareketini krank mili kasnağından alır ve vantilatör
kayışı devir daim pompası ve alternatörü (şarj dinamosunu) çalıştırır.
vantilatör kayışı koparsa motor hararet yapar.
Soğutma
sisteminde su azalıyorsa
silindir
kapak contası arızalı veya radyatör delik,
radyatör kapağı bozuk,
radyatör hortum ve kelepçeleri arızalı veya delik,
kalorifer hortumları delik veya
termostat arızalı olabilir.
Motorun
hararet yapmasının nedenleri: ->Radyatör
peteklerinin tıkanması,
->radyatörde suyun azalması,
->vantilatör kayışının gevşek veya kopuk olması,
->termostatın arızalı olması,
->motor yağının azalması,
->motor soğutma suyu kanallarının tıkalı olması,
->uygun vites ve hızda gidilmemesi,
->otomatik fanın arızalı olmasıdır
Radyatöre
konacak suyun seviyesi peteklerin üzerinde olmalıdır.
Çok sıcak motora rölantide çalışırken ılık ve kireçsiz su konur.
Motor bloğundaki su kanalları pastan ya da kireçten tıkanmış ise
motor fazla ısınır.
Radyatöre konacak suyun içilecek temizlikte ve temiz su olması gerekir.
Su olduğu halde motor fazla ısınıyorsa, termostat arızalıdır.
Donmayı önlemek için radyatöre antifriz ilave edilir.
Termostatı sökülmüş motor, gereğinden soğuk çalışır aşınmalar artar
ve verim düşer.
Motorun çok sıcak çalıştırılması motoru çekişten düşürür.
Motor çok sıcakken radyatöre soğuk su konursa silindir kapağı ve
blok çatlayabilir.
Çok sıcak bir motorda radyatör kapağı ıslak bir bezle tutulup hafifçe
gevşetilir ve buhar tamamen atılınca radyatör kapağı açılır.
Araçta
ısı (hararet) göstergesi çalışmıyorsa ısı müşiri arızalı olabilir.
Motor, çalıştıktan sonra çalışma sıcaklığına gelmiyorsa kalorifer
hortumlarında kaçak olabilir.
Motor ısısının aniden yükselmesinin sebebi kayış kopması olabilir.
Marş
Sistemi
Marş sistemi motora ilk hareketi verir.
Parçaları: -akü,
-kontak anahtarı,
-marş motoru,
-volan dişlisidir.
Marşa
basıldığında marş motorunun bediks dişlisi volanın üzerindeki dişlilerle
kavraşır ve volanı döndürür.
Volan
da krankı döndürerek, motora gerekli ilk hareketi verir.
Marş
durumunda marş motoru hiç dönmüyorsa:
akü bitik,
akü kutup başları gevşek,
akü kutup başları oksitli,
marş otomatiği arızalı,
marş motoru sargıları arızalı ya da sigortası atık olabilir.
Motor
çalışırken marş yapılırsa volan dişlidi, marş motoru ve marş dişlisi
zarar görür.
Marşa
basıldığında marş motoru dönmez, korna da çalmaz ise sorun aküde-kutup
başlarında olabilir.
Akü
başka bir aküyle takviye yapılacaksa her iki akünün (+) kutup başları
(+) kutup başlarıyla, (-) kutup başları ise (-) kutup başlarıyla
birleştirilir. Her iki akünün de voltajı aynı olmalıdır.
Dijital
göstergeli araçlarda akü takviyesi yapılmaz.
Marşa
basma süresi 10-15 saniyedir. Fazla basılırsa akü biter.
Marş
yapıldığında tık diye bir ses gelip, marş motoru çalışmıyorsa akü
kutup başları gevşek olabilir.
Vantilatör
kayışı hareketini volant kasnağından alır ve pervaneyi -devirdaim
pompasını- şarj dinamosunu çalıştırır. Kayış koparsa vantilatör
pervanesi - devirdaim pompası ve şarj dinamosu hareket.
Şarj
Sistemi
Şarj sistemi, motor çalışmaya başladığı andan itibaren aracın
elektrik ihtiyacını karşılar ve aküyü şarj eder.
Şarj
sisteminin parçaları: alternatör,
konjektör (regülatör),
şarj lambası,
vantilatör kayışıdır.
Alternatör,
krank mili kasnağından vantilatör kayışı ile aldığı mekanik enerjiyi
elektrik enerjisine çevirir. Bazı araçlarda alternatör değil, şarj
dinamosu bulunur.
Konjektör
(regülatör), alternatörün ürettiği elektriğin volt ve akımını
ayarlar. Aracın devri arttıkça alternatörden çıkan akım ve voltajı
ayarlar, tesisata ve aküye gönderir.
Şarj
lambası, şarj sisteminin çalışmadığını ikaz eder. Yani alternatör,
konjektör vs. arızasını belirtir.
Bir
araç için gerekli elektrik enerjisini şarj sistemi sağlar.
Akü,
motor çalışmazken ışık ve özel elektrikli alıcılatrı besler.
Vantilatör
kayışı çok sıkı ise alternatör yatakları bozulabilir.
Vantilatör
kayışının koptuğu "ilk olarak" şarj ikaz lambasından anlaşılır.
Motor
çalışırken ayağımızı gaz pedalından çekince far ışıkları zayıflıyorsa
akü zayıflamış olabilir.
Motor
çalıştığı halde şarj ikaz lambası yanıyorsa vantilatör kayışı gevşek
olabilir ya da alternatör kablo bağlantıları gevşek veya alternatör
kömürü aşınmış olabilir.
Aracın
durdurulup kontağın hemen kapatılması gereken hallerden bazıları: -
Şarj ikaz lambasının yanması.
- Motordan ani bir sarsıntı ya da ses gelmesi.
- Yağ lambalarının yanmasıdır.
Konjektör
ayarı bozuksa akünün su kaybı çok olur.
Araçta
ampuller sık sık patlıyorsa veya akü su kaybı fazlaysa veya konjektör
arızalı olabilir.
Marşa
basılıp motor çalıştığında şarj ikaz lambası sönmelidir.
Aydınlatma
Ve İkaz Sistemi
Aydınlatma sisteminde, sigortalar, kablolar, farlar, park
lambası, sis lambası, plaka lambası, gösterge lambası, iç aydınlatma
lambası, bagaj aydınlatma lambası, gibi lambalar vardır.
İkaz
sisteminde, sinyaller, fren ikaz lambaları, geri vites lambası,
korna bulunur.
Her
elektrik elemanı gibi araçlarda bulunan aydınlatma ve ikaz sistemi
gibi elektrikli devrelerde de:akü, kablolar, kablo bağlantıları,
sigortalar, açma kapama düğmeleri ya da kolları, ve alıcı olarak
da ampuller bulunmaktadır.
Bu
sistemlerin en önemli arızaları:
kısa devre,
kablo kopukluğu,
akü bitmesi,
akü kutup başı oksitlenmesi veya akü kutup başı gevşekliği,
ampul yanması,
sigorta atması,
anahtarların arızalanmasıdır.
Fren
müşiri ikaz sisteminin bir parçasıdır.
Farlardan
bir kısmı ya da hiçbiriyanmıyorsa, sigortası atık olabilir.
Flaşör
arızalanınca sinyal lambası yanmaz.
Sigortalar
atıksa bunun yerine aynı amperde sigorta takılır.
Far
anahtarı bozuksa farlar yanmaz.
Isı
göstergesi çalışmıyorsa, ısı göstergesi müşiri arızalı olabilir.
Aracın
fren lambaları yanmıyorsa, fren müşiri arızalı olabilir.
Fren
lambalarından biri yanmıyorsa, yanmayan lambanın ampulu yanmış olabilir.
Farların
bakımı yapılırken, far ayarı yapılır.
Farlardan
biri sönük yanıyorsa far kablo bağlantısı gevşemiş veya paslanmış
olabilir.
Sigortanın
görevi, kısa devre olduğunda sistemi korumaktır.
Güç
Aktarma Organları
Güç aktarma organları sırasıyla: Debriyaj,
vites kutusu, şaft, diferansiyel, akslar, tekerleklerdir.
Difarensiyelin
görevi, gücü arttırmak, kendine gelen hareketi 90 derece kırıp akslar
yardımıyla tekerleklere iletmek, virajlarda içteki tekerleği az,
dıştakini fazla döndürerek kolay ve rahat viraj almayı temin etmektir.
Kavrama
(debriyaj) motorla vites kutusu arasındaki irtibatı keserek
vites değiştirme olanağı sağlayan aktarma organıdır.
Akslar,
diferansiyelin hareketini tekerleklere iletirler.
Vites
kutusu, aracın hızını ve gücünü ayarlar.
Araç
hareket halindeyken ayağımız debriyaj pedalı üzerinde devamlı durursa
debriyaj balatası aşınır.
Aracın
ilk çalışması esnasında bir miktar gaz verildikten sonra debriyaj
pedalına sonuna kadar basmanın faydası vardır.
Debriyaj
balatası yağlanırsa debriyaj kaçırır. Debriyaj teli koparsa araç
vitese geçmez.
Vites
değiştirirken debriyaj pedalına basılır.
Araç
geri vitese takılmak istendiğinde takılmıyorsa, debriyaj pedalından
ayak çekilip yeniden basılır.
Aktarma
organlarında yağ olarak, dişli yağı kullanılır.
Vites
değiştirirken ses geliyorsa, debriyaja tam basılmamıştır.
Ani
ve sert duruş kalkış yapmak debriyaj balatasını sıyırabilir.
Vites
kutusu bakımı yapılırken yağa ve yağ kaçağına dikkat edilir.
Lastikler
Lastiklerin yeri, her altı ayda bir ya da her 10.000 km'de yer değiştirilerek
aşınmalar denklenmelidir.
Lastiklerdeki
ağırlık dengesinin bozukluğu demek olan balans oluşursa araçta titreşim
oluşur. Bu titreşimler en çok direksiyon simidinde hissedilir.
Lastik
değiştirilirken kriko takılınca el freni çekili olmalıdır.
Lastiklere
normalden az hava basılırsa lastikler sürekli olarak ortadan aşınırlar
ve araç titrer. Aracın lastikleri araca binileceği zaman kontrol
edilir.
Dubleks
lastik iç lastiği olmayan lastiktir.
Karlı
havalarda zincir çekici tekerlerin ikisine de takılır.
Isınmadan
dolayı lastik hava basıncı artmışsa hiçbirşey yapılamaz.
Latiklerin
üzerindeki rakamlar lastik ebatlerını belirtir.
Bir
tekere dubleks, diğer tekere şamyelli lastik takılırsa araç bir
tarafa çeker.
Bijonların
temizliği kuru bezle yapılır.
Frenler
Araçta el freni duran aracı sabitlemek için kullanılır. El
freni kopmuş ise el freni tutmaz. El freni çekili durumda unutulup
yola devam edilirse kampanalar ısınır ve fren tutmaz.
Araç
üzerinde 3 tip fren bulunur: -Motor
freni (kompresyon freni)
-Ayak freni
-El freni
Ayak
freni 3 tiptir:
-Hidrolik fren
-Havalı fren
-Karma fren
Fren
sisteminin bazı parçaları şunlardır: -Fren
pedalı
-Merkez pompası
-Fren boruları
-Tekerlek silindirleri
-Fren diski
-Fren balatası
-Kampanalar
-Fren ayar sistemleri
Havalı
frenli bir araçta üsttekilere ilaveten hava tüpü ve kompresör bulunur.
ABS
frenin avantajları, frenlerken direksiyon hakimiyetini bozmaması
ve fren mesafesini kısaltmasıdır.
Fren
yapılmasına rağmen aracın hızı azalmıyorsa, fren hidroliği
yok veya azalmış hatta fren ayarları gecşek olabilir. Fren sistemine
yağ sızmış olabilir. Fren sisteminde kaçak olabilir.
Soğuk
havalarda el freni çekil durumda bırakılırsa fren balataları donarak
yapışır.
Fren
sisteminde hidrolik azalmışsa hidrolik yağı ile takviye edilir.
Ayak
frenine basıldığında ön ve arka tekerlekler birlikte durur.
Araç
çalışıyor fakat hareket ettirilemiyorsa el freni çekik olabilir.
Aracın
kampanaları aşırı ısınmışsa fren ayarları bozuk olabilir.
Ön
lastiklerin biri yeni biri eskiyse frenlerken araç bir tarafa
çeker.
Westinghouse
tipi frenli bir arabada hareket halinde iken motor stop ettirilirse
asla fren tutmaz.
Hava
frenli araçta hava basınç göstergesi basınç göstermiyorsa araç
olduğu yerden kaldırılamaz.
Ön
Düzen Sistemi
Ön düzen sistemi, aracın dönüşünü sağlar. Direksiyon simidi,
direksiyon mili, sonsuz dişli, sektör dişli, rot, eğri rot, kısa
rot, rotbaşı bu sistemin bazı parçalarıdır.
Direksiyon
kutusu yağı kontrol edilmelidir. Araçta çekme, gezme vs. varsa
servise gidilmelidir. Kamber/ Kaster/ King-pim/ rot ve direksiyon
kutusu ayarları gibi ayarları vardır. Ayarsızlık ve dişlilerin aşınması,
direksiyon boşluğu artırır.
Ayrıca
rot başlarının aşınması ile direksiyon kutusu arızaları da direksiyon
boşluğunu artırır.
Ön
düzen ayarları bozuksa ön lastikler içten ve dıştan aşınır.
Direksiyon
zor dönüyorsa lastik hava basıncı normalden azdır.
Süspansiyon
Sistemi
Süspansiyon sistemi, araç tekerlerinin aracın şasi ve gövdesiyle
birleştirildiği sistemdir. Yaylar (helezon yay), yaprak yaylar (makaslar)
ve amortisörlerden oluşur.
Helezon
yaylar otomobil türü araçlarda makaslar ise genellikle ağır
hizmet araçlarında kullanılır.
Yaylar,
yoldan gelen darbe titreşimleri üzerine alır. Yayların salınımını
amortisör kontrol eder.
Bakımlar
Günlük bakımda motorun yağına, suyuna, fren hidroliğine,
yakıtına, lastik hava basınçlarına, ışık ve ikaz sistemlerine bakılır.
Haftalık
bakımda vantilatör kayışı gerginliği, akü bakımı yapılır.
Akü
bakımı yaparken akü dış yüzeylerinin ve kutup başlarındaki oksitlerin
sodalı su ve sıcak su ile temizlenmesine, plakaların 1 cm üzerine
kadar saf su ilave edilmesine, eleman kapak deliklerinin açık tutulmasına,
kışın akü donmasın diye akü tam şarj ettirilir, dijital göstergeli
araçta asla akü takviyesi yapılmaz.
Akü
kendiliğinden boşanıyorsa akünün üst kısmında pislik birikmiştir.
Kısa
devreden dolayı yangın olursa akü kutup başları çıkarılır.
Akü
2 kutp başı arasında her iki kutup başına değen bir madeni parça
konsa akü kısa devre olup patlar.
Yağlı
tip hava filtresinin bakımı yapılırken sökülen parçalar gaz yağı
ile temizlenir.
Yeni
bir araçta 0-2000 km arası ilk kullanım süresine rodaj denir. Rodaj
süresi çalışan parçaların birbiriyle alışma süresidir. Rodaj süresince
aşırı sürat yapılmaz, ani duruş kalkış yapılmaz, motor tam güç konumunda
çalıştırılmaz, uzun süre sabit hızda gidilmez.
Dizel
Motora Ait Bazı Bilgiler
Dizel motorlarda silindire sadec hava doldurulur ve yanma
sıkıştırılmış havanın üzerine enjektörden yakıt püskürtülmesiyle
sağlanır.
Dizel
motorların yakıt sisteminde günlük yaplacak işlerden biri mazot-su
ayırıcısı veya filtre ya da yakıt deposundan yakıt sisteminin suyunun
alınmasıdır.
Dizel
motorlarda yanma enjektörden yakıt püskürtmekle olur. Enjektörler
kendilerine enjeksyon pompasından gelen mazotu silindirlerdeki sıkıştırılmış
havanın içine püskürterek yanmayı sağlarlar.
Enjeksyon
pompası, besleme pompası ile depodan gelen yakıtı basınçlı olarak
enjektörlere yollar.
Dizel
motorun çalışmamasının bir nedeni, hava yapmış olmasıdır. Hava
yapmanın nedenleri:
-yakıtın bitmesi,
-boru ve rekorların gevşemesi,
-yakıt borularının sökülmesi,
-filtrenin temizlenmesi veya değişmesidir.
Dizel
motorlarda egzost dumanı siyah çıkıyorsa yakıt pompasına,
enjektöre ve hava filtresine bakılır. Ayrıca dizel motorlarda marş
yapıldığında marş motoru dönüyor ancak motor çalışmıyorsa yakıt
filtresi de takılı olabilir.
Özellikle
soğuk havalarda dizel motoru kolay çalıştırabilmek için kızdırma
bujileri kulanılır.
Yukarı
|